اثربخشی زوج‌درمانی شناختی- رفتاری بر کاهش نشانه‌های افسردگی و تنظیم هیجانی زوجین آشفته

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه مشاوره، دانشکدۀ علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

2 گروه روانشناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

چکیده

زمینه و هدف: هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر زوج­درمانی شناختی- رفتاری بر کاهش نشانه‌های افسردگی و تنظیم هیجانی زوجین آشفته مراجعه­کننده به مراکز مشاورۀ شهراهواز بود.
روش بررسی: پژوهش حاضر یک طرح آزمایشی بالینی تصادفی شده است که در آن از طرح پیش آزمون- پس‌آزمون – پیگیری با گروه آزمایش و گروه کنترل استفاده شده است. جامعه آماری این پژوهش، شامل زوجین آشفتۀ شهر اهواز بود. برای انتخاب نمونه از روش نمونه‌گیری در دسترس استفاده شد. بدین منظور 30 زوج از زوجین مراجعه­کننده به مراکز مشاورۀ شهر اهواز انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه (گروه زوج­درمانی شناختی- رفتاری و گروه کنترل) گمارده شدند. برای جمع­آوری اطلاعات از پرسشنامۀ مشکلات در تنظیم هیجانی DERS)) و پرسشنامۀ افسردگی بک BDI)) استفاده شد. جلسات درمانی هفته‌ای یکبار و به مدت 12 جلسه برای گروه آزمایش اجرا شد. نتایج حاصل با استفاده از  تحلیل واریانس چند متغیری ( (MANOVA تجزیه و تحلیل شدند.
یافته­ها: نتایج حاصل نشان داد که بین زوجین گروه­های آزمایش و گروه کنترل در متغیرهای افسردگی و تنظیم هیجانی تفاوت معناداری وجود دارد (P<0/001) و فرضیه‌های پژوهش مبنی بر تأثیر زوج­درمانی شناختی- رفتاری بر کاهش نشانه‌های افسردگی و بهبود تنظیم هیجانی زوجین تأیید شد.
نتیجه­گیری: زوج­درمانی شناختی- رفتاری به طور معناداری موجب کاهش نشانه‌های افسردگی و بهبود تنظیم هیجانی زوجین آشفته شده است. بنابراین استفاده از این روش درمانی علاوه بر درمان­های دارویی توصیه می­شود

کلیدواژه‌ها


1-Snyder DK, Castellani AM, Whisman MA. Current status and future directions in couple therapy. Annu Rev Psychol 2006;57:317-44.

2-Whisman MA, Uebelacker LA. Maladaptive schemas and core beliefs in treatment and research with couples. In:  Riso LP, du Toit PL, Stein DJ, Young JE, eds. Cognitive schemas and core beliefs in psychological problems: A scientist-practitioner guide Washington, DC: American Psychological Association; 2007. p. 199-220.

3-Dattilio FM, Epstein NB. Introduction to the special section: The role of cognitive-behavioral interventions in couple and family therapy. J Marital Fam Ther 2005;31(1):7–13.

4-Gurman AS, Messer SB. Contemporary issues in the theory and practice of psychotherapy. In: Gurman AS, Messer SB, eds. Essential psychotherapies. New York: Guilford Press; 2008. p. 1–23.

5-Coyne JC, Thompson R, Palmer SC. Marital quality, coping with conflict, marital complaints, and affection in couples with a depressed wife. J Fam Psychol 2002;16(1):26-37.

6-Hooley JM. Expressed emotion and relapse of psychopathology. Annu Rev Clin Psychol 2007;3:329–52.

7-Fincham FD, Bradbury TN. Assessing Attributions in Marriage: The personality traits and subjective well-being. J Pers Soc Psychol 1992;62:457-68.

8-Fruzzetti A. The high conflict couple: A dialectical behavior therapy guide to finding peace, intimacy, and validation. Oakland, CA: New Harbinger Press; 2008. p. 117-210.

9-Snyder DK. Emotion Regulation in Families: Pathways to Dysfunction and Health. Washington, DC: American Psychology Association press; 2006. p. 115-35.

10-Fruzzetti A, Iverson KM. Couples dialectical behavior therapy: An approach to both individual and relational distress. Coupl Res Ther 2004;10:8-13.

11-Laurenceau J, Barrett LF, Rovine MJ. The interpersonal process model of intimacy in marriage: a daily-diary and multilevel modeling approach. J Fam Psychol 2005;19(2):314-323.

12-Barbato A, D'Avanzo B. Efficacy of couple therapy as a treatment for depression: a meta-analysis. Psychiatr Q 2008;79(2):121-32.

13-Shadish WR, Baldwin SA. Effects of behavioral marital therapy: a meta - analysis of randomized control trails. J Consult Clin Psychol 2005;73(1):6-14.

14-Nazari V, Mohammad Khani P, Dolatshahi  B. Comparative efficacy of cognitive-behavioral marital therapy and enhanced behavioral marital therapy combined increase in marital satisfaction. New Psychol Res 2011;6(22):143-169.

15-Epstein NB, Baucom DH. Enhanced cognitive behavioral therapy for couples: A contextual approach. Washington, DC: APA; 2002. p. 1-25.

16-Coyne J. Not agent blue: effects of marital functioning on depression and implications for treatment. In: Beach SRH, ed. Marital and family processes in depression: a scientific foundation for clinical practice. Washington, DC: American Psychological Association; 2001. p. 25-43.

17-Cohen S, O'Leary KD, Foran H. A randomized clinical trial of a brief, problem-focused couple therapy for depression. Behav Ther 2010;41(4):433–46.

18- Compas BE, Forehand R, Keller G, Champion JE, Rakow A, Reeslund KL. Randomized controlled trial of a family cognitive-behavioral preventive intervention for children of depressed parents. J Consult Clin Psychol 2009;77(6):1007-20.

19-Hassani F, Navabinezhad SH, Nuranipour R. Comparative efficacy of behavioral couples therapy-cognitive and emotion-focused on depression in infertile couples, male. J Women Dev Politics 2008;3:61–83.

20-Ditzen B, Hahlweg K, Fehm-Wolfsdorf G, Baucom D. Assisting couples to develop healthy relationships: effects of couples relationship education on cortisol. Psychoneuroendocrinology 2011;36(5):597-607.

21-Dobson KS, Mohamadkhani P. Psychometric characteristics of the Beck Depression Inventory (2) in a large sample of patients with major depressive disorder. J Rehabil 2007;29:82–88.

22-Gratz K, Roemer L. Multidimensional assessment of emotion regulation and dysregulation: Development, factor structure, and initial validation of the Difficulties in Emotion Regulation Scale. J Psychopathol Behav Assessment 2004;26:41-54.

23-Askari  P, Pasha GR, Aminian M. The relationship between the emotional, psychological stressors of life and body image and eating disorders in women. Thought Behav Clin Psychol 2009;13:65-79.

24-Khojastemehr R, shokrkon H, Amanolahi A. Predicting success or failure on the basis of marital relationship and social skills. J Modern Psychological Stud 2007;6:33-52.

25-Kirby JS, Baucom DH. Treating emotion dysregulation in a couples context: a pilot study of a couples skills group intervention. J Marital Fam Ther 2007;33(3):375-91.

26-Epstein NB, Baucom DH, LaTaillade JJ, Kirby JS. Cognitive behavioral couple therapy. In: Gurman AS, ed. Clinical handbook of couple therapy. New York: Guilford Press; 2008. p. 31-72.