بررسی دانش، نگرش و عملکرد پزشکان عمومی و متخصّص دررابطه‌با ارجاع موارد لازم به مشاوره و تست‌های ژنتیک در شهر بوشهر در سال 1399

موسوی نسب, سیده مریم; محمدی, سودابه; رمضان زاده, محبوبه

doi:10.32592/jsmj.23.6.509

بررسی دانش، نگرش و عملکرد پزشکان عمومی و متخصّص دررابطه‌با ارجاع موارد لازم به مشاوره و تست‌های ژنتیک در شهر بوشهر در سال 1399

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

سیده مریم موسوی نسب ¹

سودابه محمدی ²

محبوبه رمضان زاده ³

¹ مربی گروه پرستاری داخلی جراحی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم‌پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران

² استادیار گروه پزشکی اجتماعی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم‌پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران

³ استادیار گروه ژنتیک و پزشکی مولکولی،دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم‌پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران

10.32592/jsmj.23.6.509

چکیده

زمینه و هدف با توجه به افزایش سهم اختلالات ژنتیکی در بیماری‌های انسان و اهمیت مشاوره ژنتیک در پیشگیری و نقش پزشکان در ارائه مشاوره، این مطالعه با هدف ارزیابی دانش، نگرش و عملکرد متخصّصان حوزه سلامت درمورد ارجاع موارد لازم به مشاوره و تست‌های ژنتیک در بوشهر در سال 1399 انجام شد.
روش بررسی پژوهش حاضر یک مطالعه توصیفی‌تحلیلی و مقطعی بود که با استفاده از یک پرسش‌نامه حاوی اطلاعات دموگرافیک و سؤالاتی در سه بخش دانش، نگرش و عملکرد پزشکان درمورد ارجاع موارد لازم به مشاوره و تست‌های ژنتیک با مشارکت 95 نفر از پزشکان انجام شد. از آزمون هم‌بستگی اسپیرمن، یومن‌ویتنی و کروسکال‌والیس و تست Post Hoc توکی برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها استفاده شد.
یافته‌ها میانگین نمره دانش، نگرش و عملکرد پزشکان به ترتیب 45/7 ± 30/70، 77/10 ± 21/89 و 60/20 ± 25/38 بود که نشان دهنده دانش و نگرش خوب و عملکرد ضعیف پزشکان در این زمینه است. نمره عملکرد در بین پزشکان رشته‌های مختلف دارای تفاوت معنی دار بود. بین دانش و عملکرد و بین نگرش و عملکرد و بین شرکت در دوره آموزش ژنتیک و عملکرد رابطه آماری معنادار به دست آمد.
نتیجه‌گیری با توجه به یافته‌های مطالعه، برگزاری دوره‌های آموزشی مؤثر و کاربردی، تهیه راهنمای ارجاع برای پزشکان و تأسیس مرکز ارائه خدمات ژنتیک استاندارد جهت بهبود وضعیت مشاوره ژنتیک در بوشهر در راستای کنترل و پیشگیری از این بیماری‌ها ضروری به نظر می‌رسد.

کلیدواژه‌ها

دانش

نگرش

عملکرد

ارجاع

مشاوره

تست ژنتیک

پزشک

موضوعات

پزشکی

- World Health Organization. Global action plan for the prevention and control of noncommunicable diseases 2013-2020. World Health Organization; 2013.
- World health organization. Community genetics services: Report of a WHO consultation on community genetics in low and middle income countries: Geneva. 2011.
- Ademi Z, Watts GF, Pang J, Sijbrands EJ, Van Bockxmeer FM, O'Leary P, Geelhoed E, Liew D. Cascade screening based on genetic testing is cost-effective: evidence for the implementation of models of care for familial hypercholesterolemia. Journal of clinical lipidology. 2014 Jul 1;8(4):390-400. [1016/j.jacl.2014.05.008 ][PMID]
- Teng I, Spigelman A. Attitudes and knowledge of medical practitioners to hereditary cancer clinics and cancer genetic testing. Familial cancer. 2014 Jun;13:311-24. [1007/s10689-013-9695-y ] [PMID]
- Williams JK. Genetic Screening. Journal of Obstetric, Gynecologic & Neonatal Nursing. 1985;14(5):350. [1111/j.1552-6909.1985.tb02081.x ] [PMID]
- Zirn B, Mehnert K. Guide for Genetic Consultation. Springer International Publishing; 2019 Apr 24.
- Hoseini SM, Montazeri F, Froughmand AM, Dehghani M, Ghadimi HR. Introduction to genetic testing–applications, advantages and disadvantages. Genet 3rd millennium. 2014;12(11):3544-563. [
- Ahmed K, Ahmed M, Potrata B, Willis TA, Grant HL, Allsop MJ, Hewison J, Downey L, Gale R, McKibbin M. Patient attitudes towards prenatal diagnostic testing for inherited retinal disease. Prenatal diagnosis. 2015 Sep;35(9):913-8. [1002/pd.4644 ][PMID]
- Ghasemi N, Ayatolahi J, Mosaddegh MH. Assessment of knowledge and attitude of medical student toward genetic counselling and therapeutic abortion. J Med Sci. 2007;7(5):810-5.
- Tan YY, Spurdle AB, Obermair A. Knowledge, attitudes and referral patterns of lynch syndrome: A survey of clinicians in australia. Journal of personalized medicine. 2014 May 12;4(2):218-44. [3390/jpm4020218 ] [PMID]
- Raker R. Genetic Literacy and the Acquisition of Clinical Genetics Knowledge in Medical Students (Doctoral dissertation, University of Pittsburgh).
- Sheikhha MH, Asadi Ghajarloo E, Shahali Ramesheh M, Faghihi M, Eghbal AA, Alagheband M, Haghirosadat B. Investigating the necessary cases of genetic counseling in couples referred to pre-marriage test centers, Yazd, Iran. Hormozgan Medical Journal. 2011 Jan 1;15(2):97-104.
- Ramazani AA, Faraji A, Fatemi M, Solooki M. The effects of pre-marriage education and consultation on knowledge and attitude of couples regarding to reproductive health. Tolooebehdasht. 2013 Feb 10;11(3):56-65.
- Saghafipour A, Moosavi-Myandashti Z, Mohebi S, Rahimi T, Noroozi M. Educational needs regarding thalassemia and related factors for couples. Journal of Health System Research. 2012 Dec 10;8(5):791-8.
- Mousavinasab SM, Khosravi S, Ramezanzadeh M. Psychometric of Physicians' Awareness, Attitudes and Performance Questionnaire about Genetic Counseling and Testing. International Journal of Preventive Medicine. 2022;13. [4103/ijpvm.IJPVM_608_20 ] [PMID]
- Mehnert A, Bergelt C, Koch U. Knowledge and attitudes of gynecologists regarding genetic counseling for hereditary breast and ovarian cancer. Patient education and counseling. 2003 Feb 1;49(2):183-8. [1016/s0738-3991(02)00117-9 ] [PMID]
- Marzuillo C, De Vito C, Boccia S, D’Addario M, D’Andrea E, Santini P, Boccia A, Villari P. Knowledge, attitudes and behavior of physicians regarding predictive genetic tests for breast and colorectal cancer. Preventive Medicine. 2013 Nov 1;57(5):477-82. [1016/j.ypmed.2013.06.022 ] [PMID]
- Hunter A, Wright P, Cappelli M, Kasaboski A, Surh L. Physician knowledge and attitudes towards molecular genetic (DNA) testing of their patients. Clinical genetics. 1998 Jun;53(6):447-55. [1111/j.1399-0004.1998.tb02593.x ] [PMID]
- Escher M, Sappino AP. Primary care physicians' knowledge and attitudes towards genetic testing for breast-ovarian cancer predisposition. Annals of Oncology. 2000 Sep 1;11(9):1131-6. [1023/a:1008319114278 ] [PMID]