تأثیر شش هفته تمرین منتخب ایروبیک بر فیبرینوژن و برخی فاکتورهای انعقادی زنان دیابتی نوع 2

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد فیزیولوژی ورزشی.گروه فیزیولوژی ورزشی، دانشکدۀ تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

2 دانشیار گروه فیزیولوژی ورزشی.گروه فیزیولوژی ورزشی، دانشکدۀ تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

3 استادیار گروه فیزیولوژی ورزشی.گروه فیزیولوژی ورزشی، دانشکدۀ تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

چکیده

زمینه و هدف: بیش از 80 درصد مبتلایان به دیابت، به­علت بروز بیماری­های قلبی-عروقی جان خود را از دست می­دهند. از علایم اصلی این بیماری­، ترومبوز است که به­دلیل افزایش فعالیت عوامل انعقادی و به­هم خوردن تعادل در دستگاه هموستاز اتفاق می­افتد. هدف تحقیق حاضر، بررسی تأثیر شش هفته تمرین منتخب ایروبیک بر فیبرینوژن و برخی فاکتورهای انعقادی زنان دیابتی نوع 2 بود.
روش بررسی: از میان زنان مبتلا به دیابت نوع 2، 20 نفر به شکل تصادفی انتخاب و به دو گروه تجربی (12 نفر با میانگین سنی 59/6 ±41/47 و شاخص تودۀ بدنی 92/3 ±79/28 ) و کنترل (8 نفر با میانگین سنی 9/5 ±48 و شاخص تودۀ بدنی 18/2 ±87/30) تقسیم شدند. گروه تجربی تمرینات را به­مدت شش هفته، هر هفته چهار جلسه و با شدت 50 تا 80 درصد ضربان قلب ذخیره اجرا کردند. نمونه­های خونی، 24 ساعت قبل از شروع و 48 ساعت پس از آخرین جلسه اخذ شد. ارزیابی داده­ها با آزمون تحلیل کوواریانس و مقایسۀ پیش­آزمون و پس­آزمون هر گروه با آزمون تی زوجی در سطح معنا­داری 05/0≥P  انجام شد.
یافته­ها: افزایش معنا­دار فیبرینوژن (007/0=P)، PTT (001/0P=) و PT (001/0=P)، همچنین کاهش معنا­دار پلاکت­های (001/0=P) گروه تجربی مشاهده شد.
نتیجه­گیری: پژوهش حاضر نشان داد که 6 هفته تمرین منتخب ایروبیک باعث ایجاد تغییراتی در فاکتورهای انعقادی می­شود که جهت مقابله با عوارض تهدیدکنندۀ سیستم انعقاد در بیماران دیابت نوع 2 مفید است.
 

کلیدواژه‌ها


1-Alzahrani S, Ajjan R. Coagulation and fibrinolysis in diabetes. Diabetes Vascular Dis Res 2010Oct; 7(4): 260-73.

2-Sugawara J, Hayashi K, Kurachi S, Tanaka T, Yokoi T, Kurachi K. Age-related effects of regular physical activity on hemostatic factors in men. J Thromb thrombolysis 2008Dec; 26(3): 203-10.

3-Boutcher S, Meyer B, Craig G, Astheimer L. Plasma lipid and fibrinogen levels in aerobically trained and untrained postmenopausal women. J Sports Med phys Fitness 2003Jun; 43(2): 231.

4-Boden G, Vaidyula VR, Homko C, Cheung P, Rao AK. Circulating tissue factor procoagulant activity and thrombin generation in patients with type 2 diabetes: effects of insulin and glucose. J Clin Endocrinol Metabolism 2007Nov; 92(11): 4352-8.

5-El-Sayed M, Lin X, Rattu A. Blood coagulation and fibrinolysis at rest and in response to maximal exercise before and after a physical conditioning programme. Blood Coagul Fibrinolysis 1995Dec; 6(8): 747-52.

6-Kumar A, Kar S, Fay WP. Thrombosis, physical activity, and acute coronary syndromes. JAppl physiol 2011Aug;111(2): 599-605.

7-Weiss C, Seitel G, Bärtsch P. Coagulation and fibrinolysis after moderate and very heavy exercise in healthy male subjects. Med Sci Sports Exerc1998Feb; 30(2): 246-51.

8-Danesh J, Lewington S, Thompson SG, Lowe G, Collins R, Kostis J, "et al". Plasma fibrinogen level and the risk of major cardiovascular diseases and nonvascular mortality: an individual participant meta-analysis. JAMA 2005Oct; 294(14): 1799-809.

9-Ridker PM, Brown NJ, Vaughan DE, Harrison DG, Mehta JL. Established and emerging plasma biomarkers in the prediction of first atherothrombotic events. Circulation 2004Jun; 109(25 suppl 1): IV-6-19.

10-Schneider SH, Kim HC, Khachadurian AK, Ruderman NB. Impaired fibrinolytic response to exercise in type II diabetes: effects of exercise and physical training. Metabolism1988Oct; 37(10): 924-9.

11-Cadroy Y, Pillard F, Sakariassen KS, Thalamas C, Boneu B, Riviere D. Strenuous but not moderate exercise increases the thrombotic tendency in healthy sedentary male volunteers. J Appl physiol 2002Sep; 93(3): 829-33.

12-Lamprecht M, Moussalli H, Ledinski G, Leschnik B, Schlagenhauf A, Koestenberger M, "et al". Effects of a single bout of walking exercise on blood coagulation parameters in obese women. J Appl physiol 2013Jul; 115(1): 57-63.

13-Hilberg T, Nowacki PE, Müller-Berghaus G, Gabriel HH. Changes in blood coagulation and fibrinolysis associated with maximal exercise and physical conditioning in women taking low dose oral contraceptives. J Sci Med Sport 2000Dec; 3(4): 383-90.

14-Kadoglou NP, Fotiadis G, Athanasiadou Z, Vitta I, Lampropoulos S, Vrabas IS. The effects of resistance training on ApoB/ApoA-I ratio, Lp(a) and inflammatory markers in patients with type 2 diabetes. Endocrine 2012Dec; 42(3): 561-9.

15-Vanninen E, Laitinen J, Uusitupa M. Physical activity and fibrinogen concentration in newly diagnosed NIDDM. Diabetes Care1994Sep; 17(9): 1031-8.

16-Smith J, Garbutt G, Lopes P, Pedoe DT. Effects of prolonged strenuous exercise (marathon running) on biochemical and haematological markers used in the investigation of patients in the emergency department. Br J Sports Med 2004Jun; 38(3): 292-4.

17-Lekakis J, Triantafyllidi H, Galea V, Koutroumbi M, Theodoridis T, Komporozos C, "et al". The immediate effect of aerobic exercise on haemostatic parameters in patients with recently diagnosed mild to moderate essential hypertension. J Thromb thrombolysis 2008Apr; 25(2):179-84.

18-Aldemir H, Kiliç N. The effect of time of day and exercise on platelet functions and platelet–neutrophil aggregates in healthy male subjects. Molecular and cellular biochemistry 2005Dec; 280(1-2):119-24.

19-Ernst E, Koenig W. Fibrinogen and cardiovascular risk. Vasc Med1996; 2(2):115-25.

20-Prisco D, Paniccia R, Bandinelli B, Fedi S, Cellai AP, Liotta AA, "et al". Evaluation of clotting and fibrinolytic activation after protracted physical exercise. Thrombosis Res1998; 89(2): 73-8.

21-Mutanen M, Freese R. Fats, lipids and blood coagulation. Cur opin lipidol 2001Feb; 12(1): 25-9.

22-Kjeldsen SE, Weder AB, Egan B, Neubig R, Zweifler AJ, Julius S. Effect of circulating epinephrine on platelet function and hematocrit. Hypertension 1995May; 25(5): 1096-105.

23-Creighton BC, Kupchak BR, Aristizabal JC, Flanagan SD, Dunn-Lewis C, Volk BM, "et al". Influence of training on markers of platelet activation in response to a bout of heavy resistance exercise. Eur J Appl physiol 2013Sep;113(9): 2203-9.

24-Ahmadizad S, El-Sayed MS, Maclaren D. Responses of platelet activation and function to a single bout of resistance exercise and recovery. Clin Hemorheol Microcirc 2006; 35(1-2):159-68.

25-Hilberg T, Gläser D, Reckhart C, Prasa D, Stürzebecher J, Gabriel HH. Blood coagulation and fibrinolysis after long-duration treadmill exercise controlled by individual anaerobic threshold. Eur J Appl physiol 2003Nov; 90(5-6): 639-42.

26-Menzel K, Hilberg T. Coagulation and fibrinolysis are in balance after moderate exercise in middle-aged participants. Clin Appl Thrombosis/Hemostasis 2008May-Jun; 15(3): 348-55.

27-Piccione G, Fazio F, Giudice E, Grasso F, Caola G. Exercise-induced Changes in the Clotting Times and Fibrinolytic Activity during Official 1600 and 2 000 Meters Trot Races in the Standardbred Horses. Acta Veterinaria Brno 2005; 74(4): 509-14.